248. Onze tuin: upcycling all the way!

Toen we gebouwd hadden en verhuisd waren, was onze tuin een grasvlakte zonder veel meer. Wij houden erg veel van een mooie, groene en bij voorkeur ecologische tuin, maar daar was zo vlak na het bouwen geen budget voor. Nu, najaar en anderhalf jaar later, hebben we een groene tuin waarin we ons helemaal thuis voelen en waar alles bloeit en bloemt. Héérlijk!

Dit is ons gelukt dankzij veel recuperatiematerialen die we her en der zijn mogen gaan halen, dankzij de gulle gift van mooie planten en dankzij onder andere Pinterest en magazines voor de ideetjes 🙂
In deze blogpost neem ik je dus even mee in onze tuin. In het midden is er nog gras, een stuk dat nog niet is rechtgetrokken en dat we bewust al stukken kleiner hebben gemaakt. Onze moestuin is omringd door europalletten.

Van daaruit maakten we een border in hout, met houten kepers die niet gebruikt waren in het houtskelet.  Daarin staan bramenstruiken van bij mijn schoonouders. In de border kunnen ze dan niet zo erg gaan woekeren.

In de achterste border maakten we een insectenhotel van een europallet en allerhande materiaal dat we vonden of nog hadden liggen. In de zomer hebben we hier een muur van zonnebloemen gehad, echt prachtig.

Dan hebben we twee compostvakken gemaakt van europalletten. Daarnaast hebben we over 14 meter een border gemaakt met gerecupereerde betonnen boordstenen. Daar staan een aantal struiken met bessen in en ook de heerlijke grondbedekkende bosaardbeitjes. Al deze struiken hebben we trouwens uit de tuin van mijn tante. Er staat ook een gerecupereerde ladder in waar plantenzakjes aanhangen die we nog hebben van op kot. Het kastanje hekwerk kregen we van een collega en gebruikten we in de border tegen de betonnen omheining om deze visueel wat te breken. We hingen er om de paar meter een bokaaltje aan dat licht geeft op zonne-energie. Die waren nieuw, maar dat was de finishing touch van ons werk 🙂

 

Ook de terrasmeubels maakten we zelf: een robuusten tafel en bank van europalletten, gecombineerd met 4 terrasstoeltjes die we ook nog hadden van op kot (in die tijd ook al tweedehands gekocht trouwens 🙂 ).

Links van de moestuin maakten we een supermooie kippenren (daarover binnenkort meer). Onze werftoilet die we van Fieke van Fiekefatjerietjes kregen en waar wij destijds een composttoilet van maakten, werd ontdaan van toilet en dergelijke en wordt nu hergebruikt als tuinkotje voor grasmachine, schuppen en harken en de voorraad kippenvoer. Daarnaast maakten we een border waar we de overschot aan gewapend betonnetten hergebruikten als klimrek voor drie soorten clematis. De border is gemaakt van ecolat, dat kochten we nieuw maar is ecologisch: gefabriceerd uit 100% gerecycleerd kunststofafval en met een bijzonder lange levensduur.

Op één van de sokkels die al klaarstaan voor de vergunde maar nog niet geplande aanbouw, hebben we een klein vijvertje in een gerecupereerde teil naar een idee van Bartel van Riet.

Ons terras bestaat uit een tafel en een bank van palletten, aangevuld met stoelen die we op kot al hadden staan. En omdat ons huis op sokkels staat en dus niet direct aan de grond komt, hebben we in de tuin met palletten makkelijk toegankelijke trappen gemaakt.

Aan de voordeur recupereerde ik het onderstel van een Singer naaimachine en combineerde het met een oude bierbak. Afhankelijk van het seizoen plant ik er iets of leg ik er zoals nu wat pompoentjes in 🙂

In de voortuin recupereerden we een oude kruiwagen die we goed gebruikt hebben tijdens de bouw maar nu echt versleten was. Hier maakten we een rotstuintje van met verschillende soorten sempervivum in. We maakten er een schorspad dat we ook afbakenden met ecolat. We bakenden een stuk af met de overschot van het kastanje hekwerk. Tegen de garage van de buren zetten we een taxushaag die we van Kris zijn opa kregen, hij kweekt die plantjes zelf.

En daarnaast gaat onze kruidenspiraal met de grootste aandacht lopen natuurlijk. Die is gemaakt van een hele hoop bakstenen die we op en in de grond terugvonden. Belangrijk is dat je zorgt voor een goede fundering, dat geheel weegt wel wat! Wij gebruikten steenpuin dat we nog hadden liggen. We maakten het geheel egaal met chapezand. En dan begonnen we te leggen, na een aantal rijen steeds tussenin al opvullend met zwarte grond. Uiteindelijk plantten we dan de kruiden. Dat is echt een supergroot succes, de kruiden groeien echt heel erg goed en zijn al verdrievoudigd in omvang. Hiernaast zie je onze kruidenspiraal in opbouw.

 

215. Ecologisch tuinieren in een handomdraai!

cover handboek ecotuinierenIk geef alvast toe: de titel is misschien wat misleidend 🙂 Maar een pagina van het “Handboek ecologisch tuinieren” omslaan is eigenlijk ook een “handomdraai” hé!

De laatste jaren is er terug meer en meer aandacht voor het nut en belang van ecologisch tuinieren. Sommige mensen doen dit al heel hun leven, anderen kregen er meer recent interesse voor en willen graag van hun moestuin een ecologisch gebeuren maken, in het belang van de natuur, de (huis)dieren en hun eigen gezondheid.

Beide groepen zullen met het handboek wel varen: het is zo uitgebreid en gedetailleerd dat ook de doorwinterde moestuinier nog iets zal bijleren. Maar het is ook een ideaal naslagwerk voor wie er als groentje pas mee aan de slag gaat en graag goed voorbereid aan de slag gaat. Wij hebben tot nu toe altijd op een appartement met terras of rijhuis met koer gewoond maar gaan binnenkort een eigen tuintje hebben. Het boek is voor ons dus de ideale lectuur!

Zo’n handboek, ontwikkeld, gekneed en herkneed gedurende meer dan drie decennia en dat op basis van de jarenlange ervaringen van tientallen overtuigde en kritische ecologische tuiniers: dat is iets waar Velt trots op mag zijn! Alleen al het zeskoppige leescomité van deze uitgave telde samen 225 jaar moestuinpraktijk.

Het boek is niet zomaar een ‘tuinrecepten’-boek, maar het levert je een visie en verschaft inzicht in – en achtergrond bij – het leven dat zich in je moestuin afspeelt. In de eerste acht hoofdstukken van dit boek leer je alles over de basisprincipes van ecologisch tuinieren. In de volgende delen komen superveel teelten, rassen en variëteiten ter sprake.

Voor deze nieuwste uitgave werden alle hoofdstukken nagekeken en aangepast aan de nieuwste ervaringen en inzichten. Vooral het hoofdstuk “Bemesting” werd op basis van nieuwe gegevens en van de nieuwe normen van het Mest Actie Plan grondig herwerkt. Ook het deel over “Ziekten en plagen” werd geactualiseerd én er werd op een rijtje gezet wat wel of niet beschikbaar is aan hulpmiddelen voor de moestuinier.

Het boek is duidelijk geïllustreerd en erg bevattelijk: ook al is het een hele “kloeffer” om te doorploeteren, je zal zien dat je na een tijdje een erg beduimeld exemplaar hebt: het biedt een antwoord op al je vragen. En vooral: het zorgt ervoor dat je als je iets van plan bent, je jezelf eerst kan inlezen zodat je van in het begin de juiste voorzorgen neemt. Op die manier werk je met de natuur mee in plaats van ertegenin en vermijd je dat je achteraf ingrepen moet doen die eigenlijk niet nodig waren!

Zo zullen de voedingsmechanismen, de opbouw en samenstelling en de zuurheidsgraad van de grond geen geheimen meer voor je hebben! Vruchtwisseling, teeltmaatregelen (met ook de gereedschappen en jaarlijkse werkzaamheden die hier aan bod komen), ongewenste kruidgroei (preventief en bestrijdend) en ziekten en plagen: allemaal zaken die voor sommigen onder ons misschien een beetje Chinees klinken, maar die ervoor zorgen dat je een zelfverzekerde én ecologische moestuinier(ster) worden!

Het boek telt zo’n 700 (!) pagina’s en kost 29,50 euro. Bestellen kan via de webshop van Velt of via de lokale afdelingen.

  • Ledenprijs: € 29,50
  • Niet-ledenprijs: € 38,50
  • Boekhandelsprijs: € 43

Dit boek heb ik gekregen als recensie-exemplaar. Ik kocht het boek dus niet zelf, maar alles wat hierboven geschreven staat is mijn eigen mening.

200. Ecologisch kippen houden

Nu we binnenkort een echte tuin gaan hebben, zal daar alvast plaats worden gemaakt voor kippen, enkele moestuinbakken en een serreke. Mijn schoonouders en hun ouders hebben allemaal kippen, maar da’s in de Kempen. Lees: véél kippen die véél plaats hebben. Plaats die wij niet zo in overvloed hebben. Da’s één van de redenen waarom ik het boek “kippen in de tuin – ecologisch en plezierig” van Velt kocht.

kippenboek

Dat boek legt uit welk ras voor ons geschikt is, rekening houdend met tal van factoren. Zo ontdekten we bijvoorbeeld welke rassen uitermate geschikt zijn voor kinderen en zich goed voelen in een stadstuin.

Het boek is heel boeiend, uitgebreid en theoretisch onderbouwd maar doorspekt van de praktijk. Het is heel mooi vormgegeven en je krijgt er af en toe een heerlijke, oude quote bij, zoals deze bijvoorbeeld:

“Om profyt met de hennen te doen moet men er maer van eene kleine soort houden, dewyl deze meer eijeren leggen en weiniger eten dan die van eene groote soort en men krijgt voor kleine eijeren weinig minder dan voor dikke aengezien zy betere van smaek zyn.”

J.M.P.L. Vandenbosch, 1857

Johan Deblaere en Geert Gommers zorgen ervoor dat het houden van kippen voor jou geen geheimen meer heeft! Ik vind het een ideaal boek voor wie wil beginnen met het houden van kippen en zich voorafgaandelijk eens goed wil informeren over bijvoorbeeld de huisvesting vooraleer men eraan begint. Je kan immers maar beter ineens goed beginnen!

“Maak niet de klassieke fout: enthousiast thuiskomen met enkele kippen zonder dat je een ren of kippenhok hebt voorzien. Je laat de kippen maar beter niet in een doos verblijven.”

Maar ook de ervaren kippenhouder zal zeker nog nieuwe informatie opdoen, om bijvoorbeeld het houden van kippen meer ecologisch aan te pakken of om bij te leren over het bestrijden van eventuele ziektes.

Dit is de indeling van het boek:

  1. Het lichaam van de kip
  2. De kippenkeuze
  3. Huisvesting
  4. Kippengedrag
  5. Voeding
  6. Voortplanting
  7. Gezondheid
  8. Producten

kippenhokWe aten tot nu toe ook bijna nooit eitjes uit de winkel, maar steeds van familie of vrienden die hun eigen kipjes hebben. Nu we een tuin zullen hebben, was onze beslissing snel gemaakt: er zullen kippen komen. Ze kunnen zorgen voor restverwerking (de rest gaat naar de compostvaten – we gaan nog evalueren of onze wormenbak dan nog verder zin heeft). Ze geven eitjes waarvan we zullen weten dat ze biologisch en diervriendelijk op ons bord komen. Wij zijn echte dierenvrienden en een aanhankelijk kippenras lijkt dan een mooie meevaller 🙂 Ook naar kinderen (in de toekomst) toe vinden we het belangrijk om dierenwelzijn te betrekken in de opvoeding. Deze foto in het boek, een voorbeeld van een goed kippenhok deed ons alvast wegdromen!

Wil jij ook graag wat bijleren over het houden van kippen op een ecologische en plezierige manier? Overweeg dan zeker de aankoop van dit boek, je zal er geen spijt van krijgen. Ik heb het boek al volledig doorgenomen en het wordt nu de basis, een werkboek om uit te tekenen hoe ons toekomstig kippenverblijf eruit zal zien. Je zal dit zeker nog kunnen volgen op mijn blog!

Praktisch:
Niet-ledenprijs: € 22
Ledenprijs: € 19,50
Boekhandelsprijs: € 24,50

Ben je nog geen lid? Neem dan een kijkje op de website van Velt. Voor 30 euro krijg je een lidkaart, waarmee je onder andere kortingen krijgt voor boeken en workshops, waarmee je 6x per jaar het boeiend tijdschrift ‘Seizoenen’ krijgt, en waardoor je ervoor zorgt dat Velt zich kan inzetten voor een milieuvriendelijkere wereld!

Dit boek heb ik gekregen als recensie-exemplaar. Ik kocht het boek dus niet zelf, maar alles wat hierboven geschreven staat is mijn eigen mening.

198 . Eindeloos veel basilicum en lente-uitjes!

basilicumIk ben verzot op basilicum, maar we hebben daar altijd te weinig van… Tot ik botste op een blogpost van Jonge Sla, de blog van Dorien Knockaert.  Zij zorgt ervoor dat je met een plantje van de winkel een hele zomer voort kan. Wij probeerden het en het was een waar succes! Als je weet dat die 2 kleine plantjes eerst maar drie kleine blaadjes hadden en nu al verschillende rijtjes blaadjes, dan zie je dat ze op goede weg zijn! De manier waarop je dit succes bereikt, ga je maar even nalezen in die blogpost, ere wie ere toekomt. Hier alvast een foto van onze basilicum 🙂

Deze week kon ik dus zo’n supermooi bord presenteren met mozzarella, tomaat en basilicum, overgoten met een beetje olijfolie en gekruid met peper en zout. Dàt is nu eens echt zomer voor mij! Tip scheur de blaadjes in plaats van ze te knippen, dan komt de smaak veel beter tot z’n recht.

lente-uitjesEn met dat succesje in mijn hoofd, ging ik door op mijn elan: ik ben namelijk ook verzot op lente-uitjes. Nog zoiets waar ik altijd te weinig van heb en dat een gerecht toch een extra touch geeft. De laatste keer sneed ik ze af op 3 cm van de knolletjes waar de worteltjes nog aan zijn (want zo koop je ze altijd in de winkel). Ik stak ze in de grond in één van onze plantenbakken op het terras die vrijgekomen was door een mislukte sla. En kijk, na minder dan een week zijn ze al miraculeus gegroeid! Je ziet tot waar ze afgeknipt waren aan het dikkere, gelere stuk.  Al de rest is al nieuw gegroeid! Je kan dit blijven afsnijden en dan groeit het weer voort.

opnieuw groeiende groentenHeb jij ook zin gekregen om wat groentjes te kweken zonder dat je er al te veel moeite voor moet doen, zonder dat je er zelfs geld in moet steken? Het is trouwens ook een leuke activiteit om met kindjes te doen nu in de zomer, want je ziet al vrij snel resultaat! Zoek dan eens op google op “regrow vegetables from kitchen scraps” of “regrow food”. Zo vind je bijvoorbeeld deze, deze en deze site, maar er zijn er nog veel meer! Op deze pagina op Pinterest kan je ook inspiratie opdoen, en ook deze pagina is leuk om door te bladeren. Prentjes zeggen vaak zoveel meer dan heel dat uitlegje!

Tot slot nog een paar fotootjes van onze tomaatjes, onze muur vol passievruchten die aan onze passiflora hangen te rijpen (ze zouden wel niet zo lekker zijn als die in de winkel, maar mooi is het wel, zeker al die bloemen!) en een perfecte aardbei (de rest hadden we al opgegeten 🙂  ). Om maar aan te tonen dat je aan een stadstuintje ook heel wat plezier kan beleven!

195. Zaaien, koken en proeven met Mme Zsazsa & Dorien Knockaert

Moestuinboek

©Els Menten

Alsof het mijn verjaardag en Sinterklaas ineens was, zo voelde ik me toen ik “De moestuin van Mme Zsazsa” aankreeg 🙂 Want momenteel hebben wij een stadskoer vol potten en bakken met groenten en kruiden, maar we beginnen in het najaar te bouwen op onze grond en dan gaan we ein-de-lijk plaats hebben voor een moestuin en serre! Maar vooraleer je nu afhaakt omdat je geen tuin hebt: in het deel over de groenten wordt telkens ook aangeduid welke groenten je in potten of op de vensterbank kan telen! Een moestuinboek voor iedereen is het geworden: van het beginnend groentje tot de doorwinterde groene en van de stadstuintjeseigenaar tot grootgrondbezitter!

Ik begon alvast met het plannen van onze tuin en laat dat Moestuinboek dan echt als geroepen komen. Mijn schoonouders hebben wel een moestuin en ik kan zeker met vragen bij hen terecht, maar je uren verdiepen in “De moestuin van Mme Zsazsa”, da’s echt puur genieten!

moestuinIn deel 1, De moestuin, leerde ik de woelvork kennen: om onze erg zware grond in het begin wat te verluchten. Het is zelfs ergonomisch, dus als je dat ergens tweedehands tegenkomt, geef dan gerust een gil 🙂 En ook composteren had nog geheimen voor ons: we zijn super tevreden van onze wormenbak en gaan die achteraf ook houden, maar met een echte tuin gaan we op iets grotere schaal moeten composteren.  Ik deed ook volop inspiratie op over het indelen van onze toekomstige moestuin in bedden. Mijn ouders gaan binnenkort kleiner wonen, net wanneer wij groter gaan wonen: we mogen hun tuingereedschap dus hebben en dat zal dan meteen eens afgetoetst worden aan de oplijsting van “het goed gerief”! Zo hebben we meteen een zicht op wat er ontbreekt.

Het stuk dat ik nog vààk ga consulteren, is het stuk over de meest voorkomende plagen. Dat is ook nu in ons klein hofke trouwens al goud waard! Het zaden winnen lijkt nu nog veraf, maar ik weet nu al dat ik dat elke keer met plezier zal doen, al was het maar om in mijn hoofd Monsanto een hak te zetten 🙂

groentenIn het deel over De groenten kan ik uren bladeren: ideaal ook voor als je de komende weken door het WK toch geen aanspraak kan maken op de tv. Niet dat dat bij ons het geval is, maar just saying… 😉 230 bladzijden over allerhande alfabetisch gerangschikte groenten, van de aardappel over koolraap tot yacon: telkens bespreekt Mme wanneer en hoe je kan zaaien en telen, waar (serre, tuin, potten of vensterbank), hoeveel bemesting je nodig hebt en zeer praktisch: een tekening van hoe het kiemplantje eruit ziet zodat je meteen al de rest errond in de kiem kan smoren, quoi. Dit alles staat gebundeld in een overzichtelijke groentefiche: want als je alles gelezen hebt, maar nog snel iets wil opzoeken is “in een oogopslag” super handig!

Ik vond het ook boeiend om telkens te ontdekken bij welke familie de verschillende groenten horen. Bij de groenten krijg je dan telkens nog wag extra tips “in de keuken van Dorien“: zo leer je wat je best met de betrokken groente kan doen: koken, stomen, bakken, roerbakken, stoven, grillen, roosteren, rauw eten, poffen, pureren, fruiten, bakken in een zoutdeegkorst, in de oven, tot saus verwerken, … als je dit gelezen hebt, vind je groenten nooit meer saai of eentonig!

Dorien_keukenDe heerlijke recepten van Dorien leerde ik al kennen in haar boek “Goed eten” en ik kan je garanderen dat het ook nu weer boenk erop is! Het eerste recept dat we uittesten, was de quiche met veel gekleurde geroosterde wortelen: smullen was dat! Die stond wel bij de maand januari, maar toen ik een pak veel gekleurde wortelen zag liggen (oranje, geel en paars), kon ik niet weerstaan. Ook de pizza met asperges was niet te versmaden! De verschillende dipreceptjes (onder andere de wortelhummus, hummus van rode biet en mouhammara), zijn ook op een feestje heerlijk en gezond. De gevulde courgettes staan hier zeker ook nog op de wishlist. 75 groenterecepten, stuk voor stuk doen ze je zin krijgen om te beginnen koken: niet moeilijk en heel mooi geïllustreerd met prachtige foto’s van Els Menten. Achteraan vind je een compleet menu per seizoen, zowel voor een etentje als voor een groter feest. Tot slot: wijnadvies!  Zowel door mij als door mijn wederhelft ook zeer op prijs gesteld 🙂

©Els Menten

©Els Menten

De uitgeverij gaf toestemming voor het posten van een recept en daar ga ik graag op in met de welgesmaakte quiche met geroosterde wortelen. Een recept dat aantoont dat wortelen ook karaktervol en luxueus kunnen zijn!

Nodig voor 1 quiche:
  • 1 voorgebakken taartbodem (of een eigen recept of een kant-en-klare bodem)
  • 400 g wortelen (het is leuk om paarse, gele en oranje wortelen te combineren)
  • 50 g sjalotten
  • 4 el olijfolie
  • blaadjes van een takje tijm
  • 3 royale mespunten gemalen korianderzaad
  • snuif venkelzaad
  • chilipeper
  • 3 eieren
  • 100 ml room
  • 50 g halfzachte geitenkaas, in grove brokken
  • 20 g geraspte emmentaler of soortgelijke kaas
  • peper en zout
Bereiding:
  1. Verwarm de oven voor tot 200°C.
  2. Snijd de wortelen met een scherp mes in linten van ongeveer 2 mm dik (ze zullen soepeler worden wanneer ze garen). Snijd de sjalotten in partjes van een halve cm op hun dikst. Verzamel beide in een kom en meng er de olijfolie, de tijm, het korianderzaad, het venkelzaad, zout en chilipeper onder. Meng grondig, want de wortelen en sjalotten moeten volledig ingesmeerd zijn. Spreid ze uit over een bakplaat. Laat ze in 10 to 20 minuten gaar en geurig worden, met goudbruine randjes. Laat ze afkoelen.
  3. Klop de eieren los met de room. Roer er voorzichtig de kazen door. Breng het mengsel op smaak met peper en zout (houd er rekening mee dat je al zout hebt toegevoegd aan de wortelen).
  4. Verwarm de oven voor tot 180°C.
  5. Giet het eiermengsel in de voorgebakken taartbodem. Schik er de geroosterde wortellinten en sjalotten in. Creativiteit kent geen grenzen, maar ik kies doorgaans voor concentrische cirkels. Bak de quiche in ongeveer 30 minuten gaar, tot het eiermengsel nipt gestold is.
Timing:
  • Je kunt de wortellinten tot een dag op voorhand roosteren.
  • De quiche is de volgende dag ook nog heel lekker, koud, opgewarmd of op kamertemperatuur.
Lekker met …
  • groene salade of palmkoolsalade (twee gerechten die je ook in het boek vindt).

Praktisch:

“De Moestuin van Mme Zsazsa” is te koop via de uitgeverij en bij élke boekhandel (ik zag hem zelfs liggen in de Colruyt!)
Jongesla.com (website van Dorien Knockaert)
Mme Zsazsa vertelt (blog van Mme Zsazsa)
Mme Zsazsa tuiniert (de tuinierblog van Mme Zsazsa)

Dit boek heb ik gekregen als recensie-exemplaar. Ik kocht het boek dus niet zelf, maar alles wat hierboven geschreven staat is mijn eigen mening.