66. Eén jaar wormenbak

Eén jaar geleden begonnen we aan onze wormenbak. We kenden niemand die dit al getest had en de eerste reacties uit onze omgeving waren vrij sceptisch, voornamelijk ten aanzien van geurhinder. Zelfs de milieudienst van de stad Leuven was gestopt met het aanbieden van wormenbakken (hoewel er volgens ons echt een markt is voor wormenbakken in Leuven: veel mensen zonder tuin en betalende GFT-zakken…). Blijkbaar hadden zij aan een testpubliek gevraagd om hun ervaringen te delen en waren die niet onverdeeld positief. Maar dat heeft ons natuurlijk niet tegengehouden. Achteraf bezien vraag ik me nog steeds af wat die mensen dan mis hebben gedaan, want bij ons was er echt niets aan om de wormenbak goed op te starten en gaande te houden. Een zeer goed handleiding is het boekje van OVAM dat je begeleidt bij alle stappen. Op de foto hiernaast zie je dat we ondertussen aan onze tweede bak begonnen zijn. De eerste bak is vrijwel volledig gecomposteerd en bruikbaar als compost, maar hier wachten we nog even mee om ervoor te zorgen dat alles goed gecomposteerd is. Uiteraard zit hier normaal een deksel op 🙂

We zijn nu één jaar later en we moeten eerlijk zijn: dit is echt een gigantisch succes geworden.

Niet alleen hebben we bijzonder veel GFT-zakken uitgespaard het afgelopen jaar, we hebben er bijvoorbeeld ook veel percolaat voor in ruil gekregen. Percolaat is een donkere en zo goed als reuKarme vloeistof. Het is rijk aan voedingstoffen en kan daarom in verdunde vorm gebruikt worden als plantenvoedsel. De aangewezen verdunning is één deel percolaat op tien delen water. Iedereen die eens een flesje meekreeg was razend enthousiast: het effect op je planten is zeer snel merkbaar en oneindig veel groter dan het effect dat je bereikt met andere meststoffen (waar je dan ook nog voor moet betalen). Momenteel hebben we 10 liter percolaat in flessen staan, ik denk dat we minstens 30 liter percolaat hebben kunnen aftappen dit jaar, wat dus zeker ook een fijn extraatje was.

We hebben nu ook alle seizoenen achter de rug. Onze wormenbak staat in de berging, waar je toch een vrij constante temperatuur hebt (iets onder kamertemperatuur). De wormenbak staat niet in de zon en heeft ook geen last van te grote temperatuurverschillen. Dat is een ideale plaats gebleken: we hebben op geen enkel moment het afgelopen jaar geurhinder gehad, noch problemen met insecten of wat dan ook.

Het fijne is dat het ook helemaal geen vieze bedoening is. Deksel eraf, afval erin en deksel er weer op. Geen vuile vingers (toch best je handen even wassen erna) en geen geurhinder. Hierdoor was onze GFT-zak dus ook aanzienlijk minder belast in de zomer, want daarbij merk je toch wel dat er in de zomer veel van die witte larfjes enzo zitten en de geur is al helemaal niet de aangenaamste…

Onze ervaring is dat een wormenbak ideaal is voor een koppel. Soms hadden we een beetje weinig voeding (lees: groenten- en tuinafval), soms een klein beetje teveel, maar dat heeft eigenlijk geen problemen opgeleverd. Hadden we wat teveel, dan gooiden we toch nog iets in de GFT-zak (aangevuld met de zaken die je toch niet in de wormenbak mag gooien). Hadden we een beetje weinig, dan zorgden we ervoor dat we nog eens wat fruit of groenten aten zodat er al gauw wat voeding was.

Waar je uiteraard op moet letten is het lijstje van wat wél en wat niet in de wormenbak mag. Nadat je dit lijstje een paar keer geconsulteerd hebt, weet je het ook wel en eigenlijk is het ook evident.

  • Organisch keukenafval zoals schillen, groenterestjes, theebuiltjes, eierschalen, papieren keukenrol … zijn heel goed. We lazen dat koffie(pads) de vruchtbaarheid van de wormen bevorderden en het heeft hen inderdaad geen slecht gedaan als je ziet hoeveel wormen we nu al in onze wormenbak hebben.
  • Om vliegen te vermijden kunt u beter geen vleesresten toevoegen: wij eten vegetarisch, dus dat is geen probleem, maar het is beter om in het algemeen niet te veel (geen) bereid voedsel te geven.
  • Zeer kleine hoeveelheden tuinafval zoals bladeren en gras (zeker geen hout of dik vezelachtig materiaal) mogen. Vermijd wel grote hoeveelheden, zoals bijvoorbeeld gazonmaaisel. Dit kan schadelijk zijn voor de wormen doordat het begint te gisten en op te warmen. Grote hoeveelheden tuinafval kunnen beter via een gewoon compostvat of composthoop verwerkt worden.
  • Uitwerpselen en stromest van kleine, vegetarische huisdieren zoals konijnen en hamsters mogen in de wormenbak. Uitwerpselen van katten en honden kunnen ziektes bevatten en mogen daarom niet in de wormenbak.
  • Voeg niet te veel ajuin, prei of citrusvruchten toe, die maken compost te zuur.
  • Af en toe verkalkt zeewier of verpulverde eierschalen toevoegen, helpt de compost ‘zoet’ te houden. Voeg zeker verkalkt zeewier toe als er kleine katoendraadachtige witte wormen in de wormenbak zitten. Deze wormpjes zijn onschadelijk, maar ze zijn wel een indicator dat de compost te zuur aan het worden is (de ideale ph is neutraal). In normale omstandigheden is het voldoende om eens in de vier weken een handvol verkalkt zeewier toe te voegen. (Wij hebben nog nooit verkalkt zeewier gebruikt, men raadt dat blijkbaar wel aan, maar bij ons was dat toch niet nodig)
  • Als de wormenbak te vochtig was, hebben we soms ingegrepen door krantenpapier of een verscheurd eierdoosje toe te voegen.

Zelfs als je geen tuin hebt, slaag je erin om voldoende afwisselend afval te geven: afgevallen blaren van terras- of kamerplanten, een boeket dat verdroogd is, … afgewisseld met groenten- en fruitafval zorgen voor een zeer goede combinatie. De wormen hebben het naar hun zin en stiekem is het wel leuk om de wormen te gaan voederen en eens te gaan checken hoe goed ze hun jobje doen 🙂

Hopelijk is dit voor sommigen onder jullie een aanzet om toch te beginnen met een wormenbak. Als jullie vragen hebben, aarzel dan zeker niet!

En wie weet overtuigen onze positieve verhalen ook de milieudienst van (onder andere) de stad Leuven om (terug) te beginnen met het verdelen van wormenbakken!

update: Blijkbaar hebben ze in Amsterdam een variant op de wormenbak gevonden: met de Bokashi emmer kan je eenvoudig binnen keukenafval scheiden. Dit systeem maakt gebruik van Effectieve Micro-organismen (EM) waardoor het keukenafval gaat fermenteren in plaats van composteren. Meer info vind je hier: www.stadscompost.nl/, maar ik moet stiekem toegeven dat ik op het eerste zicht nog niet overtuigd ben omdat het mij meer ‘geforceerd’ en duurder lijkt dan een gewone wormenbak… 

40 gedachtes over “66. Eén jaar wormenbak

  1. Mijn god, jullie heten dat een wormenbak! :p
    Wij hebben er 2 staan en wisselen om ’t jaar af, van geurhinder hebben wij nog nooit last gehad maar de bakken staan dan ook in ’t kippenhok en redelijk achteraan in de tuin. 😉
    Ik zie geen reden waarom iemand géén compostbak zou aanschaffen eigenlijk..

  2. Versta ik dat allemaal goed?
    Naar de Gamma voor 3 plastic bakken, een kraantje voor de onderste, een dekesel voor de bovenste bak.
    Gaten maken van 5 mm in de middelste en bovensta bak.
    Een deel compost, of verterende resten uit een klassieke composthoop.
    En?
    Ben je dan vertrokken?

    • Inderdaad! En dat zal ik ook toevoegen in een nieuwe blogpost! Op deze pagina vind je alvast de instructies: http://tinyurl.com/84ayzfk Er is nog één ding dat je dan nodig hebt en dat zijn rode compostwormen (geen gewone regenwormen ofzo). Wij hebben de onze besteld op een website, maar indien u in het Leuvense woont, kan u er bij ons ook een hoopje komen halen hoor! Men zegt dat je ze ook van een klassieke composthoop kan halen, maar ik veronderstel dat ze daar minder geconcentreerd zitten? Het is belangrijk dat je de juiste wormen hebt, ze zien er zo uit: http://tinyurl.com/7x7xxty
      Bekijk tijdens het opstart en in het begin zeker af en toe dat boekje van OVAM, daar staan je meest gestelde vragen zeer duidelijk in beantwoord.
      Groetjes en veel succes ermee! Isabel

  3. Internet heeft me stevig aangezet.
    Ben vandaag naar de gamma plastic boxen gaan halen, kraantje in de aveve en heb daar meteen wat extra zaad meegenomen voor binnen wat groenten te kweken (radijs, veldsla en ruccola, het juiste zaad van de kleine kerstomaat was er niet).
    Zondag al bij mijn ouders de compostbak in gedoken.
    Gedeeltelijk verteerde compost heb ik dus al en er zaten, ondanks de stevige winterkouw op 20cm diepte toch nog wat wormen bij in.
    Ik heb er een tiental, dus je mag me altijd jullie gegevens doormailen voor wat extra wormen op te pikken (dan gaat het opstarten waarschijnlijk iets sneller) en dan kunnen we eens groene gedachten wisselen…

    Wat je schrijft van die wormen klopt, regenwormen leven dieper.
    Maar of een klassieke compostbak er minder heeft, dat zal ik zien na een tijdje. Bij het uitzeven in de zomer van de compost bij mijn ouders kwam ik toch redelijk wat wormen tegen.

    Mvg
    Guy

    • Wil je extra wormen voor je wormenbak? Heel simpel, neem een bloempot van 15 a 20cm en vul die voor de helft met wat keukenafval zoals sla, tomaat, komkommer, appel en aardappel shillen, maar vooral enkele banaan schillen. Plaats die ondersteboven ergens op een beschutte plaats in de tuin en je hebt in geen tijd voldoende compostwormen om een wormenbak op te starten.
      Veel succes.
      Tonny.

      • Wat een leuke tip! Onze wormenbak zit supervol wormen die je naargelang of er wat meer of minder gevoederd werd goed of minder goed ziet zitten (maar des te beter hoort kruipen 🙂 ), dus aan wormen ontbreekt het ons niet. Maar zeker een leuke tip voor mensen die pas een wormenbak opstarten of wormen tekort hebben in hun wormenbak! Ik denk dat ik het toch eens ga proberen, ook al is het niet nodig bij ons 😉

  4. Pingback: 103. Juni compostmaand « My Green Way of Life

  5. Hallo!

    Ik woon sinds kort met mijn zus in een appartement in Kessel-lo en we hebben net een wormenbak van Wormery gekocht. We dachten dat daar wormen gingen bij zitten, dat is wat de verkoper van de AVEVE ons vertelde, maar dat is dus niet zo. Kunnen wij bij jou wormen komen ophalen? Ik had hier ergens gelezen dat jullie die weggeven/verkopen?

    Groeten,

    Tine

    • Hoi Tine,
      Er moeten daar in de buurt toch wel compostmeesters zijn waar je terecht kan voor wat compostwormen. Informeer eens op de milieudienst van de gemeente. Anders probeer je het systeem eens met de bloempot en bananenschil. Als Oud-Turnhout niet zo ver was kon je er bij mij komen halen.
      Succes.

    • Hoi Tine,

      Je kan me een mailtje sturen op greenwayoflife [at] hotmail [dot] com.
      Op 16 juni verhuizen we, maar tot dan kan je gewoon langskomen, ik veronderstel dat je vrij gemakkelijk in het centrum van Leuven geraakt? Via mail zullen we verdere afspraken maken dan!

      Groeten, Isabel

      • Hoi Tine, Hoi Isabel,

        Wat leuk dat het zo’n succes is. Ik had in osn vorige appartement ook een wormenbak. Ik heb de wormen hiervoor bij de vissportwinkel gehaald. Gewoon rode wormen, de verkoper wist trouwens direct welke wormen ik nodig had. Ik was dan blijkbaar niet de eerste 🙂

        Groeten, Carmen

  6. Hallo,

    wij hebben intussen ook al bijna een jaar een wormenbak (gestart eind oktober vorig jaar). Hoe lang duurt het bij jullie voordat je een bak met compost kan oogsten? Ik las dat de wormen vanzelf weggaan als het eten op is en dat dat zo’n 4 maanden duurt. Bij ons duurt dat veel langer (al bijna een jaar) en er zijn er nog steeds heel veel.
    Maar verder ook heel tevreden en veel percolaat 🙂
    groeten!
    Steffie

    • Hallo Steffie,
      Ik ben ook geen expert terzake, maar bij onze bakken duurde dat niet altijd even lang.. Ik denk dat dat echt afhangt van wat je erin gooit (snel verteerbaar of trager verteerbaar), hoe productief je wormen zijn en hoeveel het er zijn (koffiedrap doet ze vermenigvuldigen), hoe vaak je “voedert”… In elk geval: toen wij beslist hebben om te oogsten zak de bak er min of meer uit als compost (dus af en toe nog een groter stukske, maar goed donker van kleur) en zaten er nog wel wat wormen in. Je moet dan de bak die je wil oogsten helemaal bovenaan zetten zonder deksel, de wormen trekken dan naar een lagere bak en hierdoor kan de bak ook wat drogen. (Desnoods als er echt nog een massa wormen in zitten, gewoon al bovenaan zetten met deksel maar zeker niet meer voederen in die bak. Hopelijk ben je hier iets mee!
      Ik ben blij dat ik nog een positieve ervaring hoor! Veel mensen durven er niet aan beginnen, maar als je eenmaal vertrokken bent, is het echt leuk hé 🙂
      Groeten, Isabel

      • Dag Isabel,
        voederen doe ik al lang niet meer in die onderste bak. De pompoenzaadjes zijn wel op een bepaald moment beginnen schieten en dan was er weer wél voedsel natuurlijk.
        Maar de bak bovenzetten is een goede tip. Het zijn er inderdaad nog massa’s en ook veel babywormpjes zelfs, maar alles ziet er al dubbel en dik verteerd uit.
        Is inderdaad leuk. Handig. Relatief weinig werk. Fijn om een kleine, eigen kringloop in huis te hebben.
        Er is nog niemand in m’n vriendenkring die het ook doet, maar het percolaat zien velen graag komen. 🙂
        groeten

  7. Pingback: 168. Gepersonaliseerde plantenpot als cadeautje | My Green Way of Life

  8. Ik heb al enkele jaren 2 wormenbakken. Veel is er niet aan. 1 keer de handel snel moeten redden, door teveel te voeren. Maar dat ruik je snel, het begon echt te stinken. Alle bovenste materiaal afhalen en wat droog materiaal tussen mengen en ook het deksel er overdag afhalen zodat het wat kon drogen. Bij het opsplitsen naar 2 bakken (als alleenstaande had ik niet genoeg aan 1 bak omdat ik vooral met verse groenten werk) is het de eerste keer fout gegaan, dat kwam door uitdroging van onderuit. Dat is de tweede eer opgelost door bij het afhalen van de bovenste bak (om een tweede systeem op te zetten) een bak onder te plaatsen met een laag gewone compost ofzo die vochtig gemaakt was zodat het niet kon uitdrogen. Toen ging het snel. Nu zitten beide bakken overvol wormen, ze verwerken het nu even snel als ik kan aanvoeren. De bakken heb ik zelf gemaakt, de wormen aangekocht (een halve kg) bij een wormenkweker (die wel degelijk de juiste wormen kweekte en was aangeraden door Ivago, de afval intercommunale).
    Ik had nog nooit kalk gebruikt, maar vorige week er toch een pak opgehaald bij Aveve (3.5 kg zeewierkalk in korrel vorm). Dit omdat in de plantenbakken gevuld met wat de wormen achterlaten zowat alles wegkwijnde behalve de zuurminnende planten (tomatenplantjes). Het blijkt dus dat de “grond” die ik overhou toch behoorlijk zuur is. Zowel in een wormenbak als in de plantenbakken heb ik nu wat zeewier kalk gestrooid.
    Op de verpakking van de kalk staat die het geschikt is voor compost bakken.

    • Heel erg bedankt voor je boeiende reactie!
      Fijn om zo toch weer wat te kunnen bijleren!
      Wij hebben de zuurtegraag van onze compost nog niet getest. We gebruiken die nu wel volop om groenten in potten en bakken te telen op ons terras en voorlopig draait alles supergoed, maar ik ga uw tip van de kalk zeker onthouden!

  9. Wij zijn ook aan een Wormentoren, zoals het hier genoemd wordt, begonnen. Bij het opstarten wordt onderin de eerste bak een vilt tegel gelegd, zodat de wormen niet door de gaatjes kunnen en verdrinken, en het vocht goed kan worden afgetapt zonder dat daar ook de compost terecht komt, daarop komt dan alle opstart materiaal en de wormen. Tot zover alles prima. Wat ik niet snap: als de eerste bak geheel uit compost bestaat en er tussen uit gehaald wordt, is bak 2 de onderste, zonder het vilt, dus zakt er van alles doorheen, ook de wormen die dan kunnen verdrinken in het percolaat.
    Wat is de oplossing hiervan, ik lees er nergens iets over.
    Groet
    Hans

    • Hallo Hans,
      Bedankt voor je reactie!
      Hoe groot zijn die gaatjes bij jullie onderaan in de bakken?
      Bij ons zijn ze denk ik een goeie centimeter. Feit is dat de wormen daardoor kunnen. Feit is ook dat er zeer weinig wormen dat ook effectief doen (ze blijven liever daar waar er eten is). Normaal gaan ze alleen uit de bak vluchten (eventueel naar de alleronderste bak) als er iets mis is met de bak (te weinig voeding, te veel vocht, te zuur,…). Anders zitten er echt niet veel wormen in het percolaat zelf. Als ik aftap of een bak leeg maak, kijk ik altijd eens en dan haal ik een paar wormen van de zijkant en uit het percolaat en zet ik ze terug in de bak. De weinige wormen die verdrinken in de percolaat, vergaan gewoon en worden mee voeding.
      Bij mij zakte er wel niet ‘vanalles’ doorheen, omdat dat onderaan toch vaak al wat gecomposteerd is, waardoor er meer een brij in zit waarvan er niet veel door de gaatjes komt. Als ik nu een nieuwe bak opstart en ik doe daar bv ook wat houtzaagsel in, dan komt er wel een héél klein beetje door de gaatjes, maar dat is niets om je zorgen om te maken.
      Ik hoop dat ik hiermee je vragen heb beantwoord, zoniet mag je het altijd laten weten!
      Groetjes en veel succes! Isabel

  10. Voor kerst heb ik een wormenbak cadeau gedaan aan mijn vriendin (ze was er trouwens enorm blij mee, met haar nieuwe huisdiertjes).

    Vandaag hebben we hem opgestart, eerst een laag stro, dan een laag compost met wormen, en nog wat nieuw voedsel toegevoegd.

    Voor de compost met wormen ben ik naar het Ecohuis in Antwerpen gegaan, daar kan je het gratis gaan “oogsten” van hun composthoop. Ook het boekje van OVAM kan je er krijgen. En je kan er een wormenbak van 3 bakken met deksel kopen (voor €15 denk ik).

    We zijn heel benieuwd hoe het verder gaat lopen met onze beestjes!

  11. Hoi! Ik ga zelf ook starten met een wormenbak, maar lees op het internet nogal tegenstrijdige berichten: moeten er nu wel of geen gaatjes in het deksel? Ik heb al gaatjes gemaakt in de bodem van de twee bovenste bakken, en in de bovenste rand van alle drie de bakken, maar bij het deksel is het me niet duidelijk…
    Straks naar mijn ouders om wormen te zoeken in hun composthoop, en dan is er hopelijk een enthousiaste wormenaanbidster bij in het Brusselse 😉

    • Hoi Lotte, bij ons zijn er zeker geen gaatjes in het deksel. Dat lijkt me niet praktisch: als het klimaat in je bak dan niet ideaal is, riskeer je dat ze via de gaatjes vluchten en dat is niet erg gewenst 😉 wij hebben wel één gaatje in het deksel, van een vierkante cm met heel fijn gaas over, mss voor als het echt te heet zou worden? veel succes!

  12. Hoi,

    Ik ben eergister begonnen met een wormenbak.
    Eerst 3 grote pindasaus emmers gevraagd bij de patatzaak. Gratis meegekregen.
    Daarna bij de kinderboerderij gaan vragen of ik wormen mocht zoeken in de mesthoop.
    Nu heb ik zo’n 250 compostwormen gevonden.

    Wat ik nog niet goed begrijp is dat de 1 zegt dat je 1 x per week tot 1 x per maand erna moet kijken,
    terwijl anderen elke dag even kijken of alles goed is.
    In het begin mag je nog niet veel voeren, dus nu een schil van een appel en een peer erin gedaan.
    Hoe kan je nu controleren wanneer er meer gevoerd mag worden?
    Ik wil ze niet overvoeren.
    Ik kijk nu elke dag, maar zie nog niets gebeuren.
    Is controleren enkel kijken of het vochtig genoeg is, of kan je beter wat opzij halen om te kijken waar je wormen zitten?
    En hoelang duurt het voor het eerste vocht eruit komt?
    Sorry voor alle vragen.

      • Tja, na 3 maanden was er nog steeds geen vocht in de onderste emmer.
        Toen heb ik het veel natter gemaakt, om de dag halve beker water erover heen besprenkeld.
        Na een week eindelijk vocht onderin, maar geen zwart vocht.
        Toen een paar maanden laten staan, met maar 1 x per maand vers voedsel. Maar wat ik ook deed, zwart vocht heb ik nooit gekregen.
        Daarna gaf ik het op.
        Ik heb de emmer inhoud in de tuin verdeeld.
        En had het idee dat er na die ruim half jaar minder wormen in zaten dan in het begin.

        Helaas dus mislukt.
        Ik heb vanalles geprobeerd, maar nu opgegeven.

  13. hey,

    wij hebben in onze wormenbak kleine witte vliegjes die nogal irritant zijn, zeker als je het deksel eraf haalt en ze je huis binnenvliegen. In de zomer staat de bak buiten maar in de winter staat hij in de berging. Iemand een oplossing voor dit probleempje?

    Tx

  14. Hoi,

    Na het lezen van jullie artikel ben ik zelf aan de slag gegaan met een wormenbak. In Lier kan jij bij de stadsdienst een stapelbare (5) bak kopen met aftapkraan voor 10 euro. Voor die prijs maak ik het niet zelf! Wat ik ook niet wist is dat er in Lier enkele buurtinitiatieven zijn waarbij buren samen composteren en ondertussen een wachtlijst hebben. Die mensen waren ook zo vriendelijk om mij te helpen met opstartmateriaal. Ik ben ondertussen enkele maanden bezig en het verloopt prima. Mijn bak ruikt niet en groeit mooi aan. Zit ondertussen ook al vol wormen. Wij eten nogal veel groeten en fruit dus ik twijfel wel om een tweede bak te starten. De strijd tegen de (fruit)vliegen ben ik helaas wel verloren. Op de duur was ik dagelijks een uur in de weer om die beestjes uit mijn appartement te houden. Mijn vrouw was het (terecht) beu en nu staat de bak op ons terras. Niet ideaal maar de wormen blijven actief.
    Ik heb ondertussen ook compost en voldoende percolaat. Ik vraag me hierbij af of ik die percolaat ook kan gebruiken bij het kweken van groentjes. Misschien een domme vraag maar het gebruik hiervan staat nergens beschreven.
    Ik moet zeggen dat dit een leuk en geslaagd project is. Ook helemaal niet moeilijk. Verder verbaast het mij hoeveel kilo’s er onnodig in mijn vuilbak verdwenen voorheen!

    Groeten, Sam

    • Hallo Sam, wat leuk om te lezen! Blij om je feedback te lezen. Wat de vliegjes betreft: dat hebben wij ook eens een gehad, maar kan weer beter gaan ook hoor. Buiten kan hij perfect staan, maar let er wel op dat hij niet in de zon staat, want in de bak stijgt de temperatuur erg door het composteringsproces. Idem als het vriest: dan moet je even opletten dat de wormen niet doodvriezen…
      Wat betreft je vraag van de groentjes: dat gaat perfect! In de wormenbak composteer je geen vlees, dus er is geen reden waarom dat niet zou kunnen. Mijn schoonvader is steevast erg blij met een paar flessen percolaat voor als hij groentjes opkweekt, in moestuin, serre of waar dan ook. Gewoon niet te veel geven, 1/10de percolaat en 9/10de water. En dan zien welke groenten of kruiden in een arme grond moeten staan, die hebben geen baat bij extra compost. Veel succes en als er nog iets is hoor ik het graag! Groeten, Isabel

  15. Hey, we hebben sinds 2 maanden een wormenbak.
    Ik stelde echter een paar vreemde zaken vast:
    1. het percolaat is niet donkerbruin, eerder het kleur van donkerblond bier
    2. de wormen verhuisden al naar de bovenliggende bak met het nieuwe voedsel terwijl de onderste bak nog heel wat onverteerd voedsel bevat.
    Weet je of we dan iets verkeerd doen? Vb. teveel voeden of te vochtig of onvoldoende lucht …
    Hoe kan je weten hoeveel je mag voeden e.d.m.?
    En zouden jullie het voedsel uit de bovenste bak nu bij de onderste (half verteerde) voegen?

    Groetjes, Jolien

    • Hallo Jolien,

      Wat je eerste vraag betreft: dat heb ik nog niet voor gehad… Wat doen jullie erin van afval? Grote hoeveelheden of niet? Doen jullie er soms ook droog materiaal bij?
      Wat je tweede vraag betreft: niet alle wormen zijn al verhuisd naar de volgende bak, dat kan wel even duren vooraleer alles verteerd is. Als je de wormenbak nog maar twee maanden hebt, lijkt mij dat zeker normaal. Te vochtig, dan ruikt het meestal niet goed en zie je dat het echt nat en rottend oogt. Dan doe je er best eens een gescheurd eierdoosje bij (zonder etiket), of als je iemand kent met een herbivoor/knaagdier: dan kan je ook wat houtsnippers, hennepsnippers, … van de bodembedekking gebruiken als droog materiaal. In principe moeten ze niet echt lucht hebben, onze bak heeft een klein verluchtingsgaatje (de dikte van een dikke duim) met een gaasje over. Da’s zeker voldoende. Hoeveel je mag voeden, dat moet je een beetje leren… Als je elke dag vers kookt en veel groente-afval hebt, gaat dat waarschijnlijk soms teveel zijn. Verspreid het goed, wat je erin doet, en zorg dat de laag vers toegevoegd afval niet gaat beginnen rotten. Ik zou zeker dat voedsel van de twee bakken niet bij elkaar voegen, dat gaat normaal wel goedkomen mits wat geduld.

      Als ik nog kan helpen, graag 🙂

      Groetjes, Isabel

      • Hey Isabel

        Bedankt voor je snelle reactie.
        We voegen vooral groenten- en fruitafval en koffiedik toe.
        Ik denk met wat ik hier al las en ook met je uitleg over rot en vocht, dat we de bak wat overvoeden, misschien ook wat te vroeg beginnen voeden. Ik heb nu wat karton van eierdoosjes en krantensnippers toegevoegd, en we gaan de bak nu even laten rusten en in de gaten houden.

        Hopelijk lukt het!

        Groetjes!
        Jolien

  16. Hallo! Ik ben een aantal maanden geleden reuze-enthousiast met een wormenbak gestart. De wormpjes leken zich goed te voelen, maar nu vind ik er geen enkele terug … Ik weet niet waar het misgegaan is. De inhoud ziet er normaal uit en ruikt normaal, en ik heb het bij mijn weten volgens de regels van de kunst gedaan.

    Eén ding waar ik mijn twijfels bij heb: mijn zelfgemaakte bak heeft een doorschijnend deksel.

    Wat ik me ook afvraag: wanneer beschouw je een laag van de bak vol?

    Wonen jullie nog steeds in het Leuvense? Zo ja, kan je er wat missen voor een wormenloze dame?

    Alvast bedankt!

    Lana

    • Hoi Lana,
      Moeilijk om te zeggen waar het fout gegaan is. Ik heb gelezen dat wormen niet van licht houden maar of ze daar nu van zouden sterven…? Waar heb je je wormen gehaald? Er zijn immers meerdere soorten en niet alle wormen zijn geschikt voor een womenbak. Ik weet niet of je onderstaande brochure al kent maar ik vond hem heel goed!

      http://www.permacultuurnederland.org/permacultuurtk/wormenbak.pdf

      In het begin is het sowieso wat aftasten en zoeken maar eens je je draai gevonden hebt gaat het heel vlot. Ik hoop dus dat je niet ontmoedigd bent geraakt 🙂

      Groeten, Sam

      • Hoi Lana,

        Sorry ik heb je post helemaal gemist…
        Ik denk ook dat wormen niet van licht houden: de wormenbakken die je kan kopen zijn ook allemaal ondoorzichtig. Maar ik betwijfel net zoals Sam of ze daar echt aan zouden sterven…

        Wij wonen helaas niet meer in het Leuvense en hebben na een aantal jaren wormenbak nu compostvaten en vanaf overmorgen kipjes omdat we een tuintje hebben.

        Ik zou zeker de moed niet opgeven en nog eens herbeginnen.

        Als een bak vol zit, begin je aan de volgende bak (gewoon echt vol zodat die reikt tot aan de volgende bak eigenlijk). Een bak is klaar om te ‘oogsten’ wanneer het materiaal in de bak er echt uitziet als compost: zwart en min of meer egaal in textuur, zonder dat je de resten nog goed herkend.

        groetjes, Isabel

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s